Założenia aktuarialne: wybrane oficjalne dane referencyjne
W skrócie
Przegląd wybranych oficjalnie opublikowanych danych o stopach procentowych, wynagrodzeniach, inflacji, umieralności i wieku emerytalnym, z odnośnikami do źródeł. Dane przejęto ze źródeł bez zmian; stopy EIOPA, publikowane jako ułamki dziesiętne, podano w procentach. Stan na 28 października 2026 r.
Stopy procentowe
EIOPA: struktura terminowa stopy procentowej wolnej od ryzyka dla złotego
Stopy zerokuponowe (spot) w ujęciu rocznym, które publikuje Europejski Urząd Nadzoru Ubezpieczeń i Pracowniczych Programów Emerytalnych (EIOPA): struktura bez korekty z tytułu zmienności (arkusz RFR_spot_no_VA), kolumna „Poland”, w % w skali roku.
| Na dzień | 1 rok | 5 lat | 10 lat | 15 lat | 20 lat | 30 lat |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 31.12.2025 | 3,340 | 4,458 | 5,164 | 5,249 | 5,082 | 4,685 |
| 30.09.2026 | 4,191 | 5,818 | 6,355 | 6,293 | 5,973 | 5,335 |
Oznaczenie krzywej w plikach EIOPA: „PL_31_12_2025_GOV_LLP_10_EXT_50_UFR_3.30” i „PL_30_09_2026_GOV_LLP_10_EXT_50_UFR_3.30”. Struktura na 30.09.2026 r. jest ostatnią opublikowaną na dzień stanu.
Europejski Bank Centralny: rentowność 10-letnich obligacji skarbowych
Długoterminowa stopa procentowa dla celów konwergencji, którą publikuje Europejski Bank Centralny: według EBC średnia miesięczna oprocentowania długoterminowych obligacji skarbowych, w % w skali roku; seria dla złotego dotyczy terminu zapadalności 10 lat.
| Miesiąc | grudzień 2024 | grudzień 2025 | wrzesień 2026 |
|---|---|---|---|
| Rentowność (% w skali roku) | 5,73 | 5,21 | 6,23 |
Wrzesień 2026 r. to ostatni opublikowany miesiąc na dzień stanu.
Wynagrodzenia i inflacja
Główny Urząd Statystyczny: rok 2025
| Wskaźnik | 2025 |
|---|---|
| Przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej | 8903,56 zł |
| Średnioroczny wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem (2024 = 100) | 103,6 |
Obie wartości ogłosił Prezes GUS w komunikatach z 9 lutego 2026 r. (wynagrodzenie) i z 15 stycznia 2026 r. (ceny), opublikowanych w Monitorze Polskim.
Rada Ministrów: projekt ustawy budżetowej na rok 2027
Tablica 1 „Podstawowe wskaźniki makroekonomiczne w latach 2025 – 2030” z uzasadnienia do rządowego projektu ustawy budżetowej na rok 2027 (wrzesień 2026 r., druk sejmowy nr 3150), wybrane wiersze:
| Wyszczególnienie | 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ceny towarów i usług konsumpcyjnych (średniorocznie), rok poprzedni = 100 | 103,6 | 103,0 | 102,8 | 102,5 | 102,6 | 102,5 |
| Przeciętne wynagrodzenie brutto w gospodarce narodowej, PLN | 8 904 | 9 473 | 10 033 | 10 596 | 11 132 | 11 615 |
| Przeciętne wynagrodzenie brutto w gospodarce narodowej, rok poprzedni = 100 | 109,1 | 106,4 | 105,9 | 105,6 | 105,1 | 104,3 |
Minimalne wynagrodzenie za pracę w 2027 r.
„Od dnia 1 stycznia 2027 r. ustala się minimalne wynagrodzenie za pracę w wysokości 4950 zł” (§ 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 września 2026 r.).
Umieralność
Główny Urząd Statystyczny: tablica trwania życia w 2025 r.
Prawdopodobieństwo zgonu qx z tablicy A „Tablica trwania życia w 2025 r.”, mężczyźni ogółem i kobiety ogółem, wybrane wieki. Pełne tablice dla wieku od 0 do 100 lat, także dla miast i wsi, GUS opublikował 27 lipca 2026 r.
| Wiek x | Mężczyźni | Kobiety |
|---|---|---|
| 20 | 0,00059 | 0,00022 |
| 30 | 0,00117 | 0,00038 |
| 40 | 0,00252 | 0,00082 |
| 50 | 0,00531 | 0,00198 |
| 60 | 0,01313 | 0,00545 |
| 65 | 0,02104 | 0,00916 |
Wiek emerytalny
„Ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku emerytalnego wynoszącego co najmniej 60 lat dla kobiet i co najmniej 65 lat dla mężczyzn, z zastrzeżeniem art. 46, 47, 50, 50a, 50e i 184, a także art. 88a ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela” (art. 24 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych).
Źródła
- EIOPA: Risk-free interest rate term structures, pliki EIOPA_RFR_20251231 i EIOPA_RFR_20260930, arkusz RFR_spot_no_VA (w języku angielskim)
- Europejski Bank Centralny: Long-term interest rate statistics for EU Member States, dane w ECB Data Portal, seria IRS.M.PL.L.L40.CI.0000.PLN.N.Z (w języku angielskim)
- Komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 9 lutego 2026 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2025 r. (M.P. z 2026 r. poz. 192, PDF)
- Komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 15 stycznia 2026 r. w sprawie średniorocznego wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem w 2025 r. (M.P. z 2026 r. poz. 81, PDF)
- Sejm: Rządowy projekt ustawy budżetowej na rok 2027, druk nr 3150, uzasadnienie, Tablica 1 (s. 31, PDF)
- Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 14 września 2026 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2027 r., § 1 (Dz. U. z 2026 r. poz. 1213, PDF)
- Główny Urząd Statystyczny: Trwanie życia w 2025 r. (opublikowano 27.07.2026), tablica A
- Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, art. 24 (Dz. U. z 2025 r. poz. 1749, tekst jednolity, PDF)